Algoritmalar ve Programlamaya Giriş 2025-2026 Final

Bu algoritma, matematikteki “Faktöriyel” işlemini hesaplamaktadır. Döngü 1’den 5’e kadar döner ve her adımda `carpim` değişkenini `i` ile çarpar.
1. Adım: carpim = 1 * 1 = 1
2. Adım: carpim = 1 * 2 = 2
3. Adım: carpim = 2 * 3 = 6
4. Adım: carpim = 6 * 4 = 24
5. Adım: carpim = 24 * 5 = 120
Döngü bittiğinde ekrana yazılan son değer 120’dir (5!).
2.

BAŞLA 
? 
YAZ(kullanıcı_sifre) 
BİTİR

Sözel ifadeyi matematiksel formüle dökersek:
1. Kısım: “A sayısının üç katının 4 fazlası” -> (A * 3 + 4). (İşlem önceliğinde çarpma önce yapılır, sonra toplama).
2. Kısım: “B sayısının beş eksiğinin 2 katı” -> Önce çıkarma işlemi yapılmalı, sonra çarpılmalıdır. Bu yüzden parantez şarttır: ((B – 5) * 2).
Bu iki ifade toplanıp C’ye atanır: C = (A*3+4) + ((B-5)*2). D şıkkı yanlıştır çünkü “B’nin 5 eksiğinin 2 katı” ifadesinde parantez kullanmazsanız işlem önceliği gereği önce çarpma yapılır (5*2) sonra çıkarma yapılır, bu da sonucu değiştirir.

Böl ve Fethet (Divide and Conquer) yaklaşımı; büyük bir problemi daha küçük alt problemlere bölmeyi (II), bunları çözmeyi (genellikle özyinelemeli/recursive olarak – I) ve sonuçları birleştirerek (III) ana çözüme ulaşmayı hedefler. Merge Sort ve Quick Sort bu mantıkla çalışır. Ancak IV. madde yanlıştır; çünkü tüm sıralama algoritmaları bu mantığı kullanmaz. Örneğin “Bubble Sort” (Kabarcık Sıralama) veya “Selection Sort” (Seçmeli Sıralama) böl ve fethet yöntemini kullanmaz, iteratif yöntemler kullanır.
5.

i	0	1	2	3	4	5
satis (TL)	250	150	600	90	450	700

Sorudaki dizi tablosuna bakıldığında indisler 0’dan başlayıp 5’e kadar gitmektedir (Toplam 6 eleman).
– Döngü aralığı: Dizinin tüm elemanlarını taramak için 0’dan 5’e kadar olmalıdır.
– Koşul: “300 TL’den fazla” denildiği için satis(i) > 300 olmalıdır.
– Çıktı: “İşçilerin indislerini yazdırmak” istendiği için ekrana satış miktarı değil, sayaç değişkeni olan i yazdırılmalıdır.
Bu şartları sağlayan tek seçenek E şıkkıdır.

Diziler (Arrays) hakkında:
– I. Doğru: Karakter (String) dizileri metin tutabilir.
– II. Doğru: Boolean dizileri mantıksal (True/False) değer tutabilir.
– III. Doğru: Dizinin elemanlarına ulaşmak için sıra numarası yani “indis” (index) kullanılır.
– IV. Yanlış: Klasik programlama dillerinde (C, Java, Pascal vb. algoritma mantığında) diziler homojen yapılardır; yani bir dizi tanımlandığında sadece tek bir veri tipini (sadece sayı veya sadece metin) tutabilir. Farklı tipler aynı dizide barınamaz.

Akış diyagramlarında karar yapıları (koşul), döngüler veya alt programlar mantık gereği birden fazla kez kullanılabilir. Ancak bir algoritmanın mantıksal akışının tek bir başlangıç noktası vardır. “Başla” (Start) sembolü, akışın giriş kapısıdır ve diyagramda sadece bir kez bulunur. (Not: “Bitir” sembolü bazen birden fazla yerde olabilir ama “Başla” tektir).

Dizilerde indis saymaya 0’dan başlanır:
– İndis 0 -> 101
– İndis 1 -> 203
– İndis 2 -> 345
– İndis 3 -> 567
Dolayısıyla Sipariş_No(3) değeri 567’dir.

Özyineleme (Recursion) hakkında:
– III. Doğru: Fonksiyonun kendini çağırmasıdır.
– IV. Doğru: Mutlaka bir durdurma koşulu (Base Case) olmalıdır, yoksa sonsuz döngüye girer (Stack Overflow).
– I. Yanlış: Özyinelemeli fonksiyonlar (Faktöriyel, Fibonacci gibi) genellikle bir hesaplama yapıp geriye değer döndürürler (return). Sadece void fonksiyonlarda kullanılır demek yanlıştır.
– II. Yanlış: Özyineleme, genellikle karmaşık döngüsel problemleri daha az satırla ve daha temiz bir kodla çözmeyi sağlar; kodun uzamasına değil, aksine kısalmasına ve mantığın sadeleşmesine yarar.
10.

Akış diyagramlarında döngü (altıgen) sembolünün içine yazılan parametrelerin sırası genellikle şöyledir:
Değişken = Başlangıç Değeri, Bitiş Değeri, Artış Miktarı
Soruda verilen bilgilere göre:
– Başlangıç: -5
– Bitiş: 18
– Artış: 2
Bu nedenle doğru gösterim: i = -5, 18, 2 şeklindedir.

Bir sayının çift olup olmadığını anlamanın algoritmik yolu, o sayının 2 ile bölümünden kalana (Modülüs işlemine) bakmaktır. Eğer Sayi MOD 2 = 0 ise (kalan sıfırsa), o sayı çifttir. Program döngü içinde her sayıyı bu kontrolden geçirir ve koşulu sağlayanları yazdırır.
12.

BASLA
OKU (vize)
OKU (final)
gecmePuani = vize*0.4 + final*0.6
YAZ (?)
BITIR

Algoritmada bir işlem yapıldığında, sonucun saklandığı değişkenin adı önemlidir. Soruda hesaplama sonucu `gecmePuani` adlı değişkene atanmıştır. Kullanıcıya sonucu göstermek için (YAZ komutuyla), içinde sonucun bulunduğu bu değişkenin adı yazılmalıdır. Yani YAZ (gecmePuani) doğru komuttur.

Algoritmanın tanımı gereği; bir problemin çözümü için gerekli olan adımların tek tek, sıralı ve aşamalı olarak ifade edilmesidir. I. maddedeki “ifade edilemez” yargısı, algoritmanın doğasına ve tanımına tamamen terstir ve yanlıştır. Diğer maddeler (II: İkili arama için sıralı dizi gerekir, III: Algoritmaların hızları/Big O farklıdır, IV: Karşılaştırmalı sıralama vardır) doğrudur.
15.
Alt Program:

...... sirala(A, B)
BAŞLA
EĞER (A > B)
YAZ ("İlk sayı daha büyük")
EĞER (B > A)
YAZ ("İkinci sayı daha büyük")
BİTİR

Üst Program :

BAŞLA
OKU A, B
...... sirala (A, B)
BİTİR

A) function, call
B) return, main
C) void, call
D) main, return
E) return, void
16.

imt carpma (A, B)
BASLA
sonuc = A * B
........ sonuc
BİTİR

Bir alt program (fonksiyon) bir işlem yapıp (örneğin çarpma), bulduğu sonucu ana programa geri gönderecekse, bu işlem için “return” (döndür) komutu kullanılır. Kodda `sonuc` değişkeni hesaplanmış ve bu değerin dışarı aktarılması gerekmektedir.

Orijinal ifade: Not <= 40 ise GEÇERSİZ. Bu mantığın tam tersi (değili): Not > 40 ise GEÇERLİ.
D şıkkı, “40’tan yüksek alırsa… geçerli sayılır” diyerek bu ters mantığı (Validasyon kuralını) doğru ifade etmektedir.

Özellikle Doğrusal Arama (Linear Search) gibi algoritmalarda, aranan eleman dizide yoksa, algoritma dizinin başından sonuna kadar tüm elemanlarına bakmak zorunda kalır. Bu durum, maksimum işlem sayısına ulaşılması anlamına gelir ve “En Kötü Durum” (Worst Case) senaryosudur. Diğer şıklar yanlıştır (İlk eleman olabilir, her algoritma tek tek taramaz -örn: binary search-, eleman bulunmak zorunda değildir).

İşlem 1 (Çift Sayı): Çift kontrolü yapılmalı (Mod 2 = 0) ve ekrana “sayı” yazdırılmalı (Sonuç değil, sayı). II numaralı kodda `sayı%2==0` kontrolü var, kare hesaplanıyor ama `YAZ sayı` denilerek orijinal sayı yazdırılıyor. Bu, tanıma uyar.
İşlem 2 (Tek Sayı): Tek kontrolü yapılmalı (Mod 2 != 0 veya <> 0). İşlem sonucu (3 katının 5 fazlası) ve sayı yazdırılmalı. IV numaralı kodda `sayı%2<>0` kontrolü var, işlem yapılıyor ve `YAZ (işlem sonucu)`, `YAZ sayı` komutları var. Bu da tanıma uyar.
Doğru eşleşme II ve IV kod bloklarıdır.

Akış diyagramında döngü parametreleri `i=1,6` olarak sabitlenmiştir. Bu, döngünün 1’den başlayıp 6’ya kadar döneceği ve kelimeyi tam olarak 6 kez yazdıracağı anlamına gelir. Kullanıcıdan bir sayı istenmemekte, sadece kelime istenmektedir. Dolayısıyla yazdırma sayısı kullanıcının isteğine (keyfine) bağlı değildir, programda sabitlenmiştir. A şıkkı yanlıştır.