Mustafa Kemal 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkarak Milli Mücadele'yi fiilen başlattı. Amasya Genelgesi (22 Haziran 1919)'nde 'Vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı tehlikededir', 'Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır' denilerek mücadelenin ulusal iradeye dayanacağı ilan edildi; bu genelge bir ihtilal bildirisi niteliğindedir.
Kongreler
Erzurum Kongresi (23 Temmuz-7 Ağustos 1919) bölgesel toplandı ancak ulusal kararlar aldı: 'Manda ve himaye kabul edilemez', 'Milli sınırlar içinde vatan bir bütündür, parçalanamaz'. Sivas Kongresi (4-11 Eylül 1919) ulusal nitelikteydi; tüm Müdafaa-i Hukuk cemiyetleri 'Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti' altında birleştirildi.
Misak-ı Milli
Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin 28 Ocak 1920'de kabul ettiği Misak-ı Milli, ulusal sınırları ve bağımsızlık hedefini resmen ortaya koydu. İstanbul'un işgali (16 Mart 1920) üzerine Ankara'da TBMM açıldı (23 Nisan 1920).