Bilişim Hukuku 2023-2024 Final

Reklam filmi yaptırmak için bir film şirketine e-posta göndermek sıradan bir iş yazışmasıdır ve doğrudan bilişim hukuku kapsamında bir reklam sorunu doğurmaz. İzinsiz reklam e-postası, anahtar kelime reklamı ve platformun zorunlu reklam dayatması ise bilişim ortamına özgü reklam hukuku sorunlarıdır.

TCK'nın bilişim alanındaki suçları; bilişim sistemine girme, sistemi engelleme/bozma, verileri bozma/yok etme/değiştirme, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması ve yasak cihaz/program üretme suçlarıdır. Arabaya gizli kamera yerleştirip izlemek ise özel hayatın gizliliğini ihlal suçudur.

Suçun maddi unsuru, kanunda suç olarak tanımlanan fiilin kanundaki tanıma uygun şekilde gerçekleştirilmesidir (fiil, netice, nedensellik bağı). "Bilerek işleme" manevi unsuru, hukuka aykırılık ise ayrı bir unsuru ifade eder; suçlar ihmali hareketle de işlenebilir.

Bilişim suçları esas olarak TCK'da, ayrıca FSEK gibi bazı özel kanunlarda düzenlenmiştir. TMK (Türk Medeni Kanunu) bir özel hukuk kanunudur ve suç düzenlemez; kişilik hakkının korunması TMK'da olsa da bu bir bilişim suçu düzenlemesi değildir.

TKHK'da mesafeli sözleşmelerde tüketiciye tanınan, herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden 14 gün içinde sözleşmeden dönme hakkına cayma hakkı denir.

İnternet Kanunu ve E-Ticaret Kanunu'nda içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı, toplu kullanım sağlayıcı ve elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı gibi süjeler tanımlanmıştır. "Erişim geliştirmeyi sağlayıcı" diye bir süje yoktur.

ABAD (Avrupa Birliği Adalet Divanı) kararları Türkiye AB üyesi olmadığı için Türk mahkemeleri için doğrudan bağlayıcı değildir. Bu kararlar ancak yardımcı kaynak olarak, özellikle AB hukukuyla uyumlu FSEK hükümlerinin yorumunda önem taşır.

Bir fotoğrafın teknik önlem alınmadan internete konulması, onu herkesin indirip kendi sitesinde veya sosyal medyada paylaşabileceği anlamına gelmez. Eserin indirilip yeniden yayımlanması eser sahibinin çoğaltma ve umuma iletim haklarını ihlal eder. Bu yüzden A şıkkındaki bilgi yanlıştır.

Kişilik hakkı ihlalinde kişi; saldırının tespitini, yayından kaldırılmasını, manevi tazminat ve vekaletsiz iş görme hükümlerine göre kazancın verilmesini isteyebilir. Görüntülerin filtrelenerek daha güzel gösterilmesini talep etmek ise hukuki bir koruma imkanı değildir; asıl talep yayının sona erdirilmesidir.

Fikri mülkiyet hakları eser sahipliği (çoğaltma, yayma, adın anılması) ve buluş sahipliği gibi hakları kapsar. Kaynak bulup fotokopi çeken çalışanın ücret talebi ise bir eser veya buluş yaratmaya dayanmayan, iş hukukundan doğan bir alacak hakkıdır.

Sosyal ağ sağlayıcı kavramı, 2020 yılında yapılan değişiklikle 5651 sayılı İnternet Kanunu'nda tanımlanmıştır. Hukukumuzda "Sosyal Medya Kanunu" adıyla ayrı bir kanun yoktur.

Hukukumuzda şekil serbestisi ilkesi geçerlidir: hukuki işlemler, kanun özel bir şekil öngörmedikçe şekle bağlı değildir. Bu nedenle iki taraflı hukuki işlemlerin (sözleşmelerin) şekle bağlı olduğunu söyleyen C şıkkı yanlıştır.

Bilişim hukuku disiplinlerarası bir alandır; elektronik ortamda işlenen suçlar ve e-ticaretin vergilendirilmesi gibi konular da kapsamına girer. Bu nedenle bunların tamamen ayrı hukuk alanlarına ait olduğunu ve bilişim hukukuna dahil olmadığını söyleyen D şıkkı yanlıştır.

.tr, Türkiye'yi gösteren ülke kodlu üst düzey alan adıdır (ccTLD). Jenerik üst düzey alan adları ise .com, .net, .org gibi ülkeye bağlı olmayan uzantılardır. Bu yüzden E şıkkı yanlıştır.

TKHK'ya göre satıcı mesafeli sözleşmede edimini süresinde (en geç 30 gün) yerine getirmezse tüketici doğrudan sözleşmeyi feshedebilir. Fesih için satıcıya 14 günlük ek süre verme şartı yoktur; bu yüzden E şıkkı yanlıştır.

Jenerik kelimelerden oluşan bir ad bile uzun yıllar kullanılarak yerleşmiş ve ayırt edicilik kazanmışsa hukuken korunur. A'nın 2012'den beri kullandığı ad bu şekilde korunduğundan, B'nin benzer alan adını alması karşısında hukuki yollara başvurabilir. "İlk gelen alır" kuralı kötü niyetli kayıtları korumaz.

Elektronik imza ile işlem yapmak e-imza ve elektronik işlemler hukukunun konusudur, sosyal medyaya özgü bir sorun değildir. Diğer şıklar (hesapların hukuki niteliği, izinsiz eser paylaşımı, örtülü reklam, haksız rekabet) sosyal medyada karşılaşılan tipik hukuki sorunlardır.

Bilgisayar programları FSEK'te eser olarak korunur; ayrıca teknik bir soruna yeni ve buluş basamağı içeren bir çözüm getiriyorsa SMK kapsamında patentle de korunabilir. FSEK koruması için yenilik değil hususiyet aranır ve programın tek kişi tarafından yazılması korumaya engel değildir.

Reklam hukukunun yasal kaynakları arasında Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, RTÜK Kanunu, E-Ticaret Kanunu ve İnternet Kanunu bulunur. "Düzensiz Reklamları İzleme Kanunu" adında bir kanun yoktur.

Kişilik hakkı herkese karşı ileri sürülebilen bir mutlak haktır; yalnızca belirli kişilere karşı ileri sürülebilen nispi haklardan değildir. Temel düzenlemesi TMK'da, anayasal dayanakları Anayasa'da, bazı koruma tedbirleri de İnternet Kanunu'nda yer alır.