Borçlar Hukuku Ünite – 1

Borçlar Hukuku Ünite – 1

Gec¸erli bir borcun doğabilmesi icin hukukun duzenlediği bir kaynaktan cıkması
gerekir. Bu kaynaklar şunlardır:

2- Haksız fiiller: Hukuka aykırı olarak verilen zararlardan da borc¸ doğmaktadır.
Haksız fiillerde zarar veren zarar verilene karşı “tazminat borcu” altına girmektedir.

3- Sebepsiz Zenginleşmeler: Buradan doğan borc¸, kimse kimsenin malvarlığını
nedensiz yere almasın ve malın aidiyeti sebep olmadan değişmesin kuralına dayanır. Bir kişi
hukuki sebep olmadan başkasının malvarlığı değerini kendi aidiyetine gec¸irirse “iade borcu”
altına girer.

4- Kanundan (Bütün hukuki mevzuattan) Doğan Borçlar: Borcun doğrudan
doğruya kanunun yu¨klediği bir mu¨kellefiyetten meydana gelmesidir. Mesela, boşanan
eşlerden birinin eski eşine yoksulluğa du¨şecekse nafaka vermesi bu tu¨r bir borc¸tur. Arada
sözleşme, haksız fiil ve sebepsiz zenginleşme olmasa da eş nafaka borcu altına girebilir.

Borc¸lar hukuku, Medeni Hukukun kişiler arasındaki borc¸ ilişkilerini du¨zenleyen
kısmıdır. Borc¸lar kanununun hu¨ku¨mleri yalnız borc¸lar hukukunda değil, Medeni hukukun
diğer alanlarında da uygulanır. Borc¸lunun borcunun konusuna “edim” adı verilir. Şu halde
edim, borc¸lunun yerine getirmekle yu¨ku¨mlu¨ olduğu davranıştır. Edimler, davranış bic¸imi,
yerine getiriliş bic¸imi c¸eşidiyle belirleme gibi farklı şekillerde tasnif edilebilirler. Alacak
hakkı ile talep hakkı eş anlamlı değildir. Zira talep hakkı ayni haklar ihlal edildiğinde de
doğar ve alacak hakkı ile talep hakkının farklı anlarda doğması mu¨mku¨ndu¨r. Borc¸ ilişkisinin
iki niteliği mevcuttur. Bunlardan ilki, alacaklıya alacak hakkı, talep hakkı, dava ve cebri
icraya başvurma yetkilerini vermesi, ikincisi ise, sadece taraflar arasında sonuc¸ doğurmasıdır.
Borc¸lar hukukuna hâkim olan iki prensipten ilki, irade serbestisi, ikincisi ile borc¸ ilişkisinin
nispiliğidir. Son olarak, sözleşme, haksız fiil, sebepsiz zenginleşme ve kanundan doğan
borc¸lar, borcun kaynaklarını oluşturmaktadır.