Girişimcilik, ekonomik büyümenin, inovasyonun ve istihdamın temel motorudur. Sermaye sahiplerine ”sermayedar” denirken, bu sermayeyi bir iş fikriyle birleştirip risk alan kişilere girişimci denir. 1980’lerde Avrupa’da ”işsizlik” sorununun çözümü için “küçük ve yeni” işletmelerin önemi artmıştır. Girişimcilik, sadece ekonomik büyüme sağlamakla kalmaz, aynı zamanda toplumda ”gelir” dağılımının dengeli olmasına da katkıda bulunur; “üst gelir grubunu güçlendirmek” gibi bir amacı yoktur.
İktisadi Yaklaşımlar ve Girişimcilik
Girişimciliğin gelişimi, tarihsel iktisadi doktrinlerle paralel ilerlemiştir.
Girişimci Türleri ve Özellikleri
Girişimciler, motivasyonlarına ve faaliyet alanlarına göre sınıflandırılır.
Kurumsal Sosyal Sorumluluk (KSS)
KSS, işletmenin iç ve dış paydaşlarına karşı sorumluluklarını dengelemesidir. Topluma karşılık beklemeden katkı yapmak (hayırseverlik), ”gönüllü” sosyal sorumluluktur. Ancak bazı görüşlere göre (örn: Milton Friedman), işletmeler zaten ”vergi” ödeyerek sorumluluklarını yerine getirirler; ekstra sosyal projeler ”maliyetleri” artırarak firmanın ”rekabet” gücüne zarar verir.
Girişimciliği Etkileyen Faktörler
Girişimciliğin gelişmesi için uygun bir ortam gerekir. OECD, eğitim yoluyla toplumda ”girişimci kültürünün” oluşturulmasını tavsiye eder. İşletme içinde ise, ”hiyerarşik” yapıların egemen olması ve uzmanların çalışmalarını ”ödüllendirici” (veya kısıtlayıcı) mekanizmalarla kontrol etmesi, girişimciliği engelleyen uygulamalardır.
Girişimcilik 2025 2026 Vize Soruları (Güz)
Girişimcilik 2025-2026 Vize Soruları (Güz)
20 soru
Şıkka dokun, anında açıklamasını gör — ya da çalışma modunda tüm cevapları aç.
Soru 1
Serbest piyasa ekonomisinin olgunlaşmasında Avusturya Okulu’nun katkısı oldukça büyük olmuştur. Aşağıdakilerden hangisi bu ekole bağlı olan ve serbest piyasa düzeninin felsefi anlamda savunuculuğunu üstlenen kişidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Avusturya İktisat Okulu’nun en önemli temsilcilerinden biri olan Friedrich August Von Hayek, serbest piyasa düzeninin ve bireysel özgürlüklerin felsefi savunuculuğunu yapmıştır. Taylor bilimsel yönetim, Keynes devlet müdahaleli ekonomi, McClelland ise başarma ihtiyacı kuramı ile bilinir.
Soru 2
Daha önce teknolojik gelişmelerle ilgilenmemiş, ancak teknolojiye ilişkin ticari bir fırsat görmüş ve bu fırsatı yeni bir işletme vasıtasıyla takip etmiş olan teknik girişimci türü aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Fırsatçı teknik girişimci, teknolojiyi bizzat geliştiren değil, teknolojik gelişmeleri ticari bir fırsat olarak görüp bunu değerlendiren girişimci türüdür. Araştırmacı olan ise teknolojiyi laboratuvar ortamında geliştirendir.
Soru 3
“Üst yönetime yüksek statü tanıyan ….. organizasyonların egemen olduğu işletmeler ile işletme içindeki mesleki uzmanların çalışmalarını ….. mekanizmaya sahip olan işletmeler, girişimciliği engelleyici uygulamalardır.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Girişimciliği engelleyen örgüt yapılarında, üst yönetime aşırı statü tanıyan “hiyerarşik” yapılar ve uzmanların çalışmalarını sadece belirli kalıplarla “ödüllendirici” (veya bazen engelleyici kontrol mekanizmaları) yapılar yenilikçiliği kısıtlar. Sorunun bağlamında hiyerarşi en belirgin engeldir.
Soru 4
“1980’lerden sonra Avrupa’da ….. sorununun makro iktisadi politikalarla giderilememesi, ….. ve ….. işletmelerin ekonomik işlevini ortaya çıkarmış ve bu da girişimcilik olgusunun ön plana çıkmasına sebep olmuştur.”
Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
CDoğru cevap
Açıklama
1980’lerde Avrupa’da yaşanan “işsizlik” sorunu, büyük işletmelerin istihdam yaratmakta zorlanmasıyla birlikte “küçük” ve “yeni” kurulan işletmelerin önemini artırmıştır.
Soru 5
Özellikle gelişmekte olan ülkelerin ekonomik gelişme stratejilerinden olan dışa dönük gelişme stratejisi için aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
EDoğru cevap
Açıklama
Dışa dönük stratejilerde rekabet esastır. E şıkkındaki “girişimcileri korumaya yönelik politikalar” (korumacılık), genellikle “İthal İkamesi” stratejisinin bir özelliğidir. Dışa dönük modellerde girişimcilerin uluslararası rekabete açılması hedeflenir, korunması değil.
Soru 6
“Özgüven duygusu, ….. tahammül ederek karar almayı ve ….. alabilmeyi sağlayan bir faktördür”.
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Cümle yapısında kelimeler yer değiştirmiş gibi görünse de girişimcilik literatüründe özgüven; “belirsizliğe tahammül” ve “risk alma” kavramlarıyla doğrudan ilişkilidir. Şıklar arasında bu iki kavramı barındıran tek seçenek B’dir.
Soru 7
“Kurumsal sosyal sorumluluk uygulamalarına olumsuz yaklaşımların gerisinde, işletmelerin ….. ödeyerek sorumluluklarını yerine getirdiklerine inanılması, sosyal sorunların çözümünde rol almanın işletmeye yükleyeceği ….. firmanın avantajına zarar verecek olması gibi nedenler yatmaktadır.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Milton Friedman gibi sosyal sorumluluğa eleştirel yaklaşanlara göre; işletmeler zaten “vergi” ödeyerek toplumsal görevlerini yaparlar. Ekstra sosyal sorumluluk projeleri “maliyetleri” artırır ve bu da firmanın “rekabet” avantajına zarar verir.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi Merkantilist yaklaşımdan sonra kendini Avrupa’da hissettirmeye başlamıştır?
CDoğru cevap
Açıklama
Merkantilizmin devlet müdahaleci ve korumacı yapısından sonra, Sanayi Devrimi ile birlikte serbest piyasayı savunan Klasik Liberalizm (Adam Smith öncülüğünde) Avrupa’da hakim olmaya başlamıştır. Kameralizm, Merkantilizmin Almanya’daki versiyonudur.
Soru 9
Sermayeye sahip olan ve bunu bizzat yatırım yaparak değerlendiren veya gerektiğinde gereksinim duyan kişilere borç vererek veya hisse senedi satın alarak, ortaklık kurarak sunan kişiler hangi kavramla isimlendirilmektedir?
EDoğru cevap
Açıklama
Sermayedar (Kapitalist), elindeki fonu finansal getiri amacıyla kullanan veya kullandıran kişidir. Girişimci ise bu sermayeyi bir iş fikriyle birleştirip risk alan kişidir.
Soru 10
“Girişimcinin bir vizyona sahip olmasının yanında o vizyonu başarmak için ….. yapması ve o vizyonun gerçekleşeceğine inanması gerekir.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Vizyon gelecekteki hedeftir; bu hedefe ulaşmak için atılacak adımların belirlenmesi ise “plan” yapmayı gerektirir.
Soru 11
“Girişimciliğin ülkede yaygınlaşmasını sağlayacak olan ve Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) tarafından tavsiye edilen politikalardan biri de eğitim yolu ile girişimci ….. ve girişimcilik ….. sağlamaktır.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
ADoğru cevap
Açıklama
OECD, girişimciliğin gelişmesi için toplumda “girişimci kültürünün” oluşturulmasını ve eğitimle desteklenmesini tavsiye eder.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi girişimciliğin ekonomik alandaki işlevlerinden birisi değildir?
ADoğru cevap
Açıklama
Girişimcilik; büyüme (B), bölgesel kalkınma (C), yeni sanayiler (D) ve istihdam (E) sağlar. Ancak amacı veya işlevi zenginleri daha zengin yapmak (Üst gelir grubunun güçlendirilmesi) değildir; aksine gelir dağılımını dengeleyici bir etkisi olması beklenir.
Soru 13
Özerk davranmayı tercih eden bir girişimci aşağıdaki hangi duyguyla hareket etmektedir?
EDoğru cevap
Soru 14
“Bir ülkede ekonominin en önemli güç kaynağı olan ….. faaliyetleri, toplumun ….. yeteneğinin yanında ….. gücünün de en somut göstergesidir.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Ekonomik büyüme modellerinde “yatırım” faaliyetleri, toplumun ne kadar “tasarruf” edebildiğine ve bu tasarrufları yatırıma dönüştürecek “girişimci” gücüne bağlıdır.
Soru 15
“Topluma karşılık beklemeden katkı yapmak ve toplum faydasına işler için zaman ve para ayırmak gibi faaliyetler ….. sosyal sorumluluğu ifade eder.”
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Carroll’un Sosyal Sorumluluk Piramidi’nde en üstte yer alan, yasalar veya ekonomi tarafından zorunlu tutulmayan, tamamen hayırseverlik amacıyla yapılan faaliyetler “Gönüllü” (Philanthropic) sorumluluktur.
Soru 16
Hem iç hem de dış çevredeki aktörlere karşı olan sorumluluğu ifade eden ve her iki tarafın da isteklerini, beklentilerini karşılayacak şekilde dengelemeye, yerine getirmeye çalışan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Kurumsal Sosyal Sorumluluk (KSS), işletmenin sadece hissedarlarına değil; çalışanlarına, müşterilerine, çevreye ve topluma (paydaşlara) karşı olan sorumluluklarını dengeli bir şekilde yürütmesidir.
Soru 17
Büyük bir firma içinde bir fikri, risk alma ve yenilik yapma yoluyla kârlı nihai bir ürüne dönüştürme sorumluluğunu üstlenen kişi olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Mevcut, büyük bir organizasyonun çatısı altında girişimcilik özelliklerini sergileyerek yenilik yapan kişilere “İç Girişimci” (Intrapreneur) denir.
Soru 18
“Ülkede yeni girişimcilerin ve iş olanaklarının yaratılması, ….. dağılımının da dengeli olmasını sağlayacak önemli bir araçtır.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Girişimcilik orta sınıfı güçlendirerek ve tabana yaygın istihdam sağlayarak toplumdaki “gelir” dağılımının daha dengeli olmasına katkıda bulunur.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi bir teknik girişimcilik türü değildir?
BDoğru cevap
Açıklama
Jones-Evans’ın teknik girişimcilik tipolojisinde Araştırmacı, Üretici, Kullanıcı ve Fırsatçı teknik girişimciler yer alır. “Sosyal teknik girişimci” bu sınıflandırmada yer alan standart bir tür değildir.
Soru 20
Baharat yoluyla birlikte iktisadi doktrinde görülen yeni dönemin adı aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Coğrafi keşifler ve Baharat/İpek yollarının ticari önemiyle birlikte, devletlerin zenginliğinin değerli maden (altın/gümüş) birikimine dayandığı ve ticaretin önem kazandığı dönem “Merkantilizm”dir.