Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS), işletmelerin ekonomik faaliyetlerini sürdürürken toplumsal ve çevresel kaygıları gönüllü olarak iş süreçlerine ve paydaşlarıyla ilişkilerine dâhil etmesidir. Sürdürülebilirliğin kurum düzeyindeki karşılığı olarak görülür.
Klasik Görüş: Milton Friedman
Ekonomist Milton Friedman, işletmenin tek sosyal sorumluluğunun oyunun kuralları, yani yasal ve etik kurallar çerçevesinde kârını artırmak olduğunu savunmuştur. Bu görüşe göre toplumsal sorunların çözümü işletmelerin değil devletin ve bireylerin görevidir; bu yaklaşım hissedar kuramı ile ilişkilendirilir.
Carroll'un Kurumsal Sosyal Sorumluluk Piramidi
Archie B. Carroll, işletmenin sorumluluklarını alttan üste dört basamakta sıralar:
- Ekonomik sorumluluk: Kâr elde etmek; piramidin temelidir.
- Yasal sorumluluk: Yasalara uymak.
- Etik sorumluluk: Yasal zorunluluk olmasa da doğru, adil ve hakkaniyetli davranmak.
- Gönüllü (hayırseverlik) sorumluluğu: Topluma katkı sağlayan bağış ve gönüllü projeler; piramidin en üst basamağıdır.
Paydaş Kuramı
R. Edward Freeman'ın geliştirdiği paydaş kuramına göre işletme yalnızca hissedarlarına değil, kurumun amaçlarına ulaşmasını etkileyen ya da bundan etkilenen tüm grup ve bireylere karşı sorumludur. Çalışanlar, müşteriler, tedarikçiler, yerel topluluk, yatırımcılar, kamu kurumları ve sivil toplum başlıca paydaşlardır. Halkla ilişkilerin paydaşlarla ilişki yönetimi işlevi bu kuramla doğrudan bağlantılıdır.
Üçlü Kâr Hanesi
John Elkington'ın ortaya attığı üçlü kâr hanesi (Triple Bottom Line), kurum performansının yalnızca finansal kârla değil, insan (toplum), gezegen (çevre) ve kâr (ekonomi) olmak üzere üç boyutta değerlendirilmesini önerir.
Ortak Değer Yaratma
Michael Porter ve Mark Kramer, toplumsal sorunları çözerken aynı zamanda ekonomik değer de yaratan iş modellerini ortak değer yaratma olarak tanımlamıştır. Bu yaklaşım KSS'yi kâr dışı bir harcama olarak değil, rekabet avantajı kaynağı olarak görür.
ISO 26000
Uluslararası Standartlar Örgütü'nün yayımladığı ISO 26000, her tür ve büyüklükteki kuruluşa sosyal sorumluluk konusunda rehberlik sunan bir standarttır. Kurumsal yönetişim, insan hakları, çalışma uygulamaları, çevre, adil işletme uygulamaları, tüketici konuları ile toplum katılımı ve gelişimi olmak üzere yedi temel konu tanımlar. Bir yönetim sistemi standardı olmadığından belgelendirme (sertifikasyon) amacıyla kullanılmaz.