Orta

Genişletici ve Daraltıcı Politikalar

Konjonktürel dalgalanmalara karşı talep yönetimi: genişletici/daraltıcı maliye ve para politikası kombinasyonları.

🎯 Öğrenme hedefleri

  • Konjonktür evrelerini tanımlamak
  • Genişletici politika araçlarını sıralamak
  • Daraltıcı politikanın maliyetlerini tartışmak

Ekonomiler konjonktürel dalgalanmalar yaşar: genişleme → tepe → daralma (resesyon) → dip. İktisat politikası bu dalgalanmaları yumuşatmaya çalışır.

Genişletici politikalar

Durgunlukta uygulanır. Maliye politikası: kamu harcamalarını artırmak (altyapı yatırımları), vergileri indirmek → toplam talep canlanır; bütçe açığı büyür. Para politikası: faizleri düşürmek, zorunlu karşılık oranlarını azaltmak, açık piyasada tahvil almak → kredi genişler, yatırım ve tüketim artar.

Daraltıcı politikalar

Enflasyon ve aşırı ısınmada uygulanır: kamu harcamaları kısılır, vergiler artırılır; merkez bankası faiz yükseltir, tahvil satar, karşılıkları artırır. Maliyet: büyüme yavaşlar, işsizlik artar. Para politikası araçları arasında politika faizi en sık kullanılanıdır; açık piyasa işlemleri likiditeyi doğrudan ayarlar; rezerv (karşılık) oranları kredi çarpanını etkiler. Politika seçiminde gecikmeler (tanıma, karar, etki gecikmesi) ve dışa açıklık derecesi belirleyicidir.

🔑 Temel kavramlar

KonjonktürResesyonGenişletici maliye politikasıDaraltıcı para politikasıBütçe açığıAçık piyasa işlemleriZorunlu karşılıklar

Bu konudan sorular

Bu konudan soru çöz →