Auzef Çocuk Gelişimi 1. sınıf bahar dönemi çıkmış sınav soruları
İstatistik Analizinde Temel Kavramlar ve Uygulamalar
İstatistik, verilerin toplanması, analiz edilmesi, yorumlanması ve sunulması ile ilgili bir bilim dalıdır. Bu alan, özellikle karar alma süreçlerinde kritik bir rol oynar. Günümüzde, çeşitli sektörlerde istatistiksel yöntemler kullanılmakta olup, doğru kararlar almak için güvenilir verilere dayalı analizler gereklidir. İstatistik alanındaki temel kavramlar ve bu kavramların uygulamaları, istatistik derslerinde ve çeşitli alanlardaki araştırmalarda sıkça ele alınmaktadır. Bu makalede, istatistik alanında önemli olan bazı kavramlar ve bunların kullanımı ele alınacaktır.
20 soru
Şıkka dokun, anında açıklamasını gör — ya da çalışma modunda tüm cevapları aç.
Soru 1
Herhangi bir gözlem değerinin bir dağılım içinde konumunu yani nerede yer aldığını belirlemede ……. kullanılmaktadır. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Standart değer (z-skoru), bir gözlem değerinin dağılım içindeki konumunu belirlemeye yarar. Z-skoru, gözlem değerinin ortalamadan kaç standart sapma uzaklıkta olduğunu gösterir ve bu sayede gözlemin diğer değerlere göre nerede durduğunu anlamak mümkün olur.
Soru 2
Bir istatistik çalışmasında toplanan verilerin birbirine yakın değerlerini, homojen gruplarda toplamak suretiyle oluşturulan, alt ve üst sınırı belli aralıkların her birine ne ad verilir?
ADoğru cevap
Açıklama
Verilerin alt ve üst sınırları belli aralıklarla gruplandırılmasına “sınıf” adı verilir. Bu sınıflar, istatistiksel analizlerde verilerin düzenlenmesine ve anlaşılmasına yardımcı olur.
Soru 3
Bir tesadüfi değişkenin alabileceği tüm değerlerin, bu değerlerin gerçekleşme olasılıkları ile birlikte ele alınmasıyla ya da başka bir deyişle tam sistem olasılığının tüm mümkün sonuçlara nasıl dağıldığının gösterilmesiyle aşağıdaki hangi kavram tanımlanır?
CDoğru cevap
Açıklama
Olasılık dağılımı, bir tesadüfi değişkenin alabileceği tüm olası değerlerin ve bu değerlerin gerçekleşme olasılıklarının gösterildiği bir dağılımdır. Bu dağılım, istatistiksel analizlerin temelini oluşturur.
Soru 4
Bir fabrikada üretilen ürünlerin %20’sinin kalitesiz olduğu bilinmektedir. Buna göre tesadüfen seçilen 20 üründen kaçının kalitesiz olması beklenir?
CDoğru cevap
Açıklama
Bir fabrikada üretilen ürünlerin %20’sinin kalitesiz olduğu biliniyorsa, tesadüfen seçilen 20 üründen kaçının kalitesiz olmasını bekleyebileceğimiz, bu oranı ürün sayısıyla çarparak bulunur. Bu durumda; Beklenen Kalitesiz Ürün Sayısı = 20 * 20/20 = 400/100= 4
Soru 5
Bir öğrenci üniversite sınavına hazırlık aşamasında dört deneme sınavına katılmış ve söz konusu testlerde doğru cevap sayıları 50, 60, 60, 70 olmuştur. Buna göre öğrencinin testlerdeki ortalama doğru cevap sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Ortalama doğru cevap sayısı, denemelerdeki doğru cevapların toplamının deneme sayısına bölünmesiyle bulunur: (50 + 60 + 60 + 70) / 4 = 240 / 4 = 60.
Soru 6
Standart sapması 8, aritmetik ortalaması 14 olan dağılımın değişim katsayısı aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Değişim katsayısı, standart sapmanın aritmetik ortalamaya bölünüp 100 ile çarpılmasıyla elde edilir: (8 / 14) x 100 = % 57,14.
Soru 7
Sınıflar 0-30, 30-60, 60-80, 80-100. Yukarıdaki sınıflanmış dağılımda sınıflara ilişkin sınıf genişlikleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Sınıf genişliği, sınıf aralığının farkıdır. Örneğin, 0-30 aralığı için genişlik 30’dur. Bu işlem diğer sınıflar için de yapılır.
Soru 8
Bir veri toplama işlemi sonucunda bütün birimlerin aynı olması, başka bir deyişle eşit değer alması durumunda standart sapmanın değeri aşağıdakilerden hangisidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Tüm değerlerin aynı olması durumunda, veri setinde varyasyon (sapma) olmadığından standart sapma sıfır olur.
Soru 9
Aşağıdaki araştırmalardan hangisinin birimi maddi birim olarak nitelendirilir?
EDoğru cevap
Açıklama
Maddi birimler, fiziksel varlıklardır. Bina istatistikleri, maddi birimler üzerinden yapılır.
Soru 10
Varyansı 529 olan bir dağılımın standart sapması aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Standart sapma, varyansın karekökü alınarak bulunur: √529 = 23. 11.
Gözlem Değerleri
Frekans
3
5
5
6
7
12
9
11
10
6
Soru 11
Yukarıda verilen serinin modu (egemen değeri) aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Mod (egemen değer), en yüksek frekansa sahip değerdir. Frekansı 12 olan gözlem değeri 7’dir.
Soru 12
İstanbul-Konya arasındaki uçuş süresinin normal dağıldığı bilinmektedir. Daha önce yapılan gözlemler sonucunda ortalama uçuş süresi 2900 saniye ve standart sapma 400 saniye olarak hesaplanmıştır. Buna göre herhangi bir uçuş süresinin 2900-3600 saniye arasında olma olasılığı aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Soru 13
Aşırı değer içeren ya da geometrik dizi özelliği gösteren serilerde temsili bir duyarlı ortalama hesaplanmak istendiğinde aşağıdaki ortalamalardan hangisi kullanılmalıdır?
BDoğru cevap
Açıklama
Geometrik ortalama, aşırı değerlere duyarlı serilerde daha uygun bir temsil sağlar, özellikle büyüme oranlarının ortalamasının hesaplanmasında kullanılır.
Soru 14
Normal eğri alanları tablosunda z=1,32’ye karşılık gelen olasılık değeri aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Z-skoru tablosundan 1,32 değerine karşılık gelen olasılık değeri 0.4125 olarak bulunur. 15.
Yıllar
Laspeyres fiyat indeksi
Paasche fiyat indeksi
2022
113,4
114,6
2023
124,3
125,2
Soru 15
Yukarıdaki tabloda birden fazla mal ve hizmetten oluşan madde sepetindeki miktar ve fiyat bilgilerinden hareketle Laspeyres fiyat indeksi ve Paasche fiyat indeksi değerleri elde edilmiştir. 2023 yılına ait Fisher’in ideal indeks değeri aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Fisher’in ideal indeksi, Laspeyres fiyat endeksi ile Paasche fiyat endeksinin geometrik ortalaması alınarak hesaplanır. Formül şu şekildedir: Fisher indeksi = √laspeyres indexi * √Paasche indexi 2023 yılı için Laspeyres fiyat endeksi 124,3 ve Paasche fiyat endeksi 125,2 olarak verilmiştir. Bu durumda Fisher’in ideal indeksi şöyle hesaplanır: Fisher indeksi = √124,3 * √125,2 Bu işlemi gerçekleştireyim:
Soru 16
Bir sınava giren 220 öğrenciden 132’si başarılı olmuştur. Buna göre 220 öğrenci arasından tesadüfen seçilecek bir öğrencinin başarılı olma olasılığı aşağıdakilerden hangisidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Başarı oranı, başarılı öğrenci sayısının toplam öğrenci sayısına bölünmesiyle bulunur: 132/220 ≈ 0.60.
Soru 17
Tek bir maddenin fiyatlarında baz yılı ya da başlangıç yılı fiyatına göre zaman içinde meydana gelen oransal değişimler ……. ile ölçülür. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Tek bir maddenin fiyatlarında zaman içindeki değişim, sabit esaslı basit indeksle ölçülür. Bu indeks, sadece baz yılına göre hesaplanan fiyat değişimlerini gösterir.
Soru 18
İki para birlikte atıldığında en az bir paranın tura gelmesi olasılığı aşağıdakilerden hangisidir?
CDoğru cevap
Açıklama
İki para atıldığında tura gelmeme olasılığı 1/4, en az bir tura gelme olasılığı ise 1 – 1/4 = 3/4’tür. 19
Yıllar
Süt Fiyat(TL/lt)
2020
8
2021
10
2022
17
2035
35
Soru 19
Yukarıdaki tabloda 2020-2023 yıllarında İstanbul’daki 1 litre süt fiyatları verilmiştir. Bu tabloya göre 2023 yılı için sabit esaslı basit indeks değeri aşağıdakilerden hangisidir? (Baz yılı 2020’dir.)
CDoğru cevap
Açıklama
Sabit esaslı basit indeks, baz yılı fiyatına göre cari yıl fiyatının oranıdır: (35/8) x 100 = 437,5.
Soru 20
Başlangıç dönemindeki birden fazla mal ve hizmeti içeren tüketim kalıbının sürdürülebilmesi için cari dönemde ne kadar ödeme yapılması gerektiği hususunda …….. kullanılmaktadır. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Laspeyres fiyat indeksi, başlangıç dönemindeki tüketim kalıbının sürdürülebilmesi için cari dönemde ne kadar ödeme yapılması gerektiğini gösterir.