Programcılar İçin Matematik 2024 Vize Sınavı Soruları
Programcılar İçin Matematik 2024 Vize Sınavı (1-10)
20 soru
Şıkka dokun, anında açıklamasını gör — ya da çalışma modunda tüm cevapları aç.
Soru 1
f: R→R, f(x)=(x-2)/5 fonksiyonu için f(2)+f(-3)-f(7) değeri aşağıdakilerden hangisidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Fonksiyonda x yerine sırasıyla 2, -3 ve 7 değerleri konulur: f(2) = (2-2)/5 = 0. f(-3) = (-3-2)/5 = -1. f(7) = (7-2)/5 = 1. Bulunan değerler işlemde yerine yazıldığında sonuç: 0 + (-1) - 1 = -2 olur.
Soru 2
A = {a, {0}, {b,c}, d, e, f} ve B = {a, b, c, d, e} kümeleri veriliyor. Buna göre, A ∩ B‘nin eleman sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
A ve B kümelerinin kesişimi (A ∩ B), her iki kümede de ortak olarak bulunan elemanlardan oluşur. Ortak elemanlar 'a' dir. A kümesindeki '{b,c}' tek bir eleman olarak kabul edilirken, B kümesinde 'b' ve 'c' ayrı elemanlardır, bu yüzden ortak değildirler. Kesişim kümesi {a} olup eleman sayısı 1’tür.
Soru 3
a<0<b<c olmak üzere |a-b|+|c-a|-|b+c| ifadesi aşağıdakilerden hangisine eşittir?
EDoğru cevap
Açıklama
Verilen koşullara göre mutlak değerlerin içlerinin işareti belirlenir. a-b (negatif – pozitif) negatiftir, |a-b| = -(a-b) = b-a. c-a (pozitif – negatif) pozitiftir, |c-a| = c-a. b+c (pozitif + pozitif) pozitiftir, |b+c| = b+c. İfade şu hale gelir: (b-a) + (c-a) - (b+c) = b - a + c - a - b - c = -2a.
Soru 4
A = {x: x negatif bir çift tamsayı ve x² ≤ 16} kümesine eşit olan küme aşağıdakilerden hangisidir?
ADoğru cevap
Açıklama
x² ≤ 16 koşulunu sağlayan tamsayılar -4, -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, 4‘tür. Bu sayılar arasından hem negatif hem de çift olanlar -4 ve -2‘dir. Dolayısıyla A kümesi {-4, -2}‘dir.
Soru 5
p: En küçük negatif tek sayı -1 dir. q: Kedilerin 4 ayağı vardır. r:2 sayısının karesinin 2 katı 8 dir. Yukarıdaki p, q ve r önermelerinin doğruluk değerleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
p: En küçük negatif tek sayı -1 dir. Bu önerme yanlıştır. Negatif tek sayılar kümesi {... -7, -5, -3, -1} şeklinde sonsuza kadar devam eder. Sayı doğrusunda sola gidildikçe sayılar küçüldüğü için “en küçük negatif tek sayı” diye bir kavram yoktur. Dolayısıyla p önermesinin doğruluk değeri 0‘dır. q: Kedilerin 4 ayağı vardır. Bu önerme genel bir doğruyu ifade ettiği için doğrudur. Kediler biyolojik olarak dört ayaklıdır. Dolayısıyla q önermesinin doğruluk değeri 1‘dir. r: 2 sayısının karesinin 2 katı 8 dir. Bu önermeyi matematiksel olarak ifade edelim: 2’nin karesi: 2² = 4 Bu sonucun 2 katı: 4 * 2 = 8 Sonuç 8 olduğu için bu önerme doğrudur. Dolayısıyla r önermesinin doğruluk değeri 1‘dir.
Soru 6
Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?
BDoğru cevap
Açıklama
Bu ifade yanlıştır çünkü örneğin 1/2 bir rasyonel sayıdır ancak bir tam sayı değildir. Rasyonel sayılar kümesi, tam sayılar kümesini kapsar; tersi doğru değildir.
Soru 7
f, g: R→R fonksiyonları sırasıyla f(x)=x-2 ve g(x)=3x-a olmak üzere (g∘f)(-a)=f(a)+g(4) ise a sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Eşitliğin sol tarafı: (g∘f)(-a) = g(f(-a)). Önce f(-a) = -a-2 bulunur. Sonra g(-a-2) = 3(-a-2)-a = -3a-6-a = -4a-6. Eşitliğin sağ tarafı: f(a) = a-2 ve g(4) = 3(4)-a = 12-a. Toplamları: (a-2) + (12-a) = 10. Denklem: -4a-6 = 10 ⇒ -4a = 16 ⇒ a = -4.
Soru 8
Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?
ADoğru cevap
Açıklama
Bağıntı, elemanları sıralı ikililerden oluşan ve bir kartezyen çarpım kümesinin alt kümesi olan özel bir kümedir. Ancak herhangi bir kümenin elemanları sıralı ikili olmak zorunda değildir. Örneğin, A={1,2,3} kümesi bir bağıntı değildir. Bu nedenle “Her küme bir bağıntıdır.” ifadesi yanlıştır.
Soru 9
lim(x→-3)(x²+1) limitinin değeri aşağıdakilerden hangisidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Limiti alınan ifade bir polinom fonksiyondur. Polinom fonksiyonlarda bir noktadaki limit, fonksiyonun o noktadaki değerine eşittir. Bu nedenle x yerine -3 yazılarak sonuç hesaplanır: (-3)² + 1 = 9 + 1 = 10.
Soru 10
lim(x→1+) (x+3)/(x-2) + lim(x→-1) -(x+3)/(x-2) limitinin değeri aşağıdakilerden hangisidir?
CDoğru cevap
⚠️ Cevap anahtarı tartışmalı: lim(x→1+) (x+3)/(x−2) = −4, lim(x→−1) −(x+3)/(x−2) = 2/3; toplam −10/3, şıklarda yok; anahtar C (−4/3).
Soru 11
Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir önerme belirtir?
BDoğru cevap
Açıklama
Önerme, doğruluğu ya da yanlışlığı kesin olarak bilinen bir yargı cümlesidir. “5 çift sayıdır.” ifadesi yanlış bir yargı belirttiği için bir önermedir. Diğer şıklar emir, istek veya soru cümlesi olduklarından önerme değildirler.
Soru 12
A={x,y,z,t} kümesi üzerindeki aşağıdaki bağıntılardan hangisi geçişmelidir?
ADoğru cevap
Açıklama
Geçişme özelliği, bir bağıntıda (a,b) ve (b,c) elemanları varken (a,c) elemanının da bulunmasını gerektirir. A şıkkında, (x,y) ve (y,z) elemanları için gereken (x,z) elemanı da kümede mevcuttur. Diğer şıklarda bu kural bir veya daha fazla eleman çifti için bozulmaktadır.
Soru 13
“EVRENSEL” kelimesindeki harflerden oluşan kümenin eleman sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
Bir küme oluşturulurken aynı eleman birden fazla kez yazılamaz. “EVRENSEL” kelimesindeki birbirinden farklı harfler E, V, R, N, S, L‘dir. Bu nedenle küme {E, V, R, N, S, L} olup eleman sayısı 6‘dır.
Soru 14
p: Ali kısa boyludur. q: Ali sarı saçlıdır. olmak üzere “Ali sarı saçlı değilse kısa boyludur.” önermesi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
DDoğru cevap
Açıklama
“Ali sarı saçlı değilse” ifadesi q önermesinin değili olan q' ile temsil edilir. “kısa boyludur” ifadesi p önermesi ile temsil edilir. “ise” bağlacı ise “⇒” sembolü ile gösterilir. Bu durumda cümlenin sembolik karşılığı q' ⇒ p olur.
Soru 15
lim(x→2) (|x-2|)/(x-2) - x + 2 İşleminin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
x=2 noktası mutlak değerin kritik noktası olduğu için sağdan ve soldan limit incelenmelidir. Sağdan limit (x→2+): (x-2)/(x-2) - x + 2 = 1-x+2 → 1-2+2=1. Soldan limit (x→2-): -(x-2)/(x-2) - x + 2 = -1-x+2 → -1-2+2=-1. Sağ ve sol limitler (1 ve -1) birbirinden farklı olduğu için bu noktada limit yoktur.
Soru 16
a ve b birer reel sayı olmak üzere lim(x→2)f(x)=a ve lim(x→2)g(x)=b dir. lim(x→2)[f(x)-2g(x)]=2 ve lim(x→2)[2f(x)-g(x)]=3 ise b değeri aşağıdakilerden hangisidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Verilen limitlerden iki denklem elde edilir: (1) a - 2b = 2 ve (2) 2a - b = 3. İkinci denklem -2 ile çarpılıp taraf tarafa toplanırsa: (a-2b) + (-4a+2b) = 2 - 6 ⇒ -3a = -4 ⇒ a=4/3. Bu değer birinci denklemde yerine konursa: 4/3 - 2b = 2 ⇒ -2b = 2 - 4/3 ⇒ -2b = 2/3 ⇒ b = -1/3.
Soru 17
f(x)=|x| fonksiyonunun görüntü kümesi aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Mutlak değer fonksiyonu f(x)=|x|, içine giren herhangi bir reel sayı değerini negatif olmayan bir reel sayıya dönüştürür. Sonuç daima 0 veya pozitif bir reel sayıdır. Bu küme [0, ∞) aralığıdır. Şıklar arasında bu kümeyi en iyi tanımlayan ifade “Pozitif reel sayılar”dır (0‘ı da kapsayacak şekilde düşünülmüştür).
Soru 18
f(x+1)=x²+kx+3 fonksiyonu için f(2)=5 olduğuna göre k değeri aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
f(2) değerini bulmak için fonksiyonda x+1=2 olmalıdır, bu da x=1 demektir. Fonksiyonda x gördüğümüz her yere 1 yazarız: f(1+1) = (1)² + k(1) + 3 ⇒ f(2) = 1 + k + 3 = k+4. Soruda f(2)=5 verildiği için k+4=5 denklemi kurulur ve buradan k=1 bulunur.
Soru 19
N doğal sayılar kümesi üzerindeki R={(x,y)| 2x+y=6} bağıntısının değer kümesi aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Değer kümesi, bağıntıdaki y‘nin alabileceği değerlerdir. x ve y doğal sayı olmalıdır. Sınav bağlamında doğal sayılar kümesi N={1, 2, 3, ...} olarak kabul edilirse; y=6-2x denkleminde x‘e değerler verilir: x=1 için y=4. x=2 için y=2. x=3 için y=0 (bu tanıma göre N‘de değil). Dolayısıyla y‘nin alabildiği değerler kümesi {2, 4}‘tür.
Soru 20
Aşağıdaki sayılardan hangisi irrasyonel bir sayıdır?
CDoğru cevap
Açıklama
İrrasyonel sayı, iki tam sayının oranı şeklinde yazılamayan sayıdır. √5 irrasyonel bir sayıdır. Bir irrasyonel sayının sıfır olmayan bir rasyonel sayıya bölümü de irrasyoneldir. Diğer şıklar (2=2/1, -5=-5/1, 0.1=1/10) rasyonel sayılardır.