Şıkka dokun, anında açıklamasını gör — ya da çalışma modunda tüm cevapları aç.
Soru 1
Max Weber, Protestan Ahlakı ve Kapitalizmin Ruhu adlı çalışmasında yaptığı analizde, toplumsal değişim sürecinde aşağıdakilerden hangisinin önemine dikkat çekmiştir?
EDoğru cevap
Açıklama
Weber, toplumsal değişim süreçlerinde fikirlerin ve inanç sistemlerinin, özellikle de Protestan ahlakının kapitalizmin gelişimindeki rolüne işaret eder.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi modern öncesi toplumsal hareketlerin özelliklerinden biri değildir?
ADoğru cevap
Soru 3
Çalışmasını, itmeçekme kuramlarının mesafe faktörünü ihmal ettikleri düşüncesinden hareketle oluşturan Samuel A. Stouffer’in göç kuramı aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Stouffer, itme-çekme kuramlarını eleştirerek, göçün sadece mevcut mesafeler değil, aynı zamanda mevcut fırsatlar arasında ‘kesişen’ bir süreç olduğunu öne sürmüştür.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi sanayi öncesi şehirlerin bir özelliği değildir?
DDoğru cevap
Açıklama
Sanayi öncesi şehirlerde iş bölümü ve uzmanlaşma sınırlıdır; bu özellikler daha çok sanayileşmiş şehirlerde görülür.
Soru 5
Nüfus bilimini tanımlamaya yönelik olarak aşağıda sunulan ifadelerden hangisi doğrudur?
ADoğru cevap
Açıklama
Nüfus bilimi (demografi), insan nüfusunun yapısını, dinamiklerini ve değişimlerini inceler.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi, demografların üzerinde yoğunlaştığı temel değişkenlerden biri değildir?
BDoğru cevap
Açıklama
Demografik çalışmalarda temel değişkenler doğum, ölüm, evlilik ve göçtür. Okuryazarlık oranı bu temel değişkenler arasında yer almaz.
Soru 7
Toplumsal sapmaya dair aşağıda sunulan ifadelerden hangisi doğrudur?
CDoğru cevap
Açıklama
Sapkınlık, belirli bir toplumun norm ve değerlerine aykırı davranışlar olarak tanımlanır ve bu tanım kültürel bağlama göre değişiklik gösterir.
Soru 8
Türkiye’de aile yapısını konu edinen araştırmalara göre sanayileşme ve göç olgusuyla birlikte şehirlerde ortaya çıkan ve geçiş süreci özellikleri taşıyan bir aile tipidir.
Yukarıdaki cümlede özellikleri belirtilen aile tipi aşağıdakilerden hangisidir?
ADoğru cevap
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi sosyologların dikkatini bürokratik yapının önemine çekmiştir?
BDoğru cevap
Açıklama
Max Weber, bürokrasiyi rasyonel-legal otoritenin bir biçimi olarak ele alarak, modern toplumların örgütlenme biçimlerindeki önemini vurgulamıştır.
Soru 10
Modern kente ilişkin olarak geliştirilen Sermaye Çevrimi Kuramı aşağıdaki sosyologlardan hangisine aittir?
BDoğru cevap
Açıklama
David Harvey, modern kentleşme süreçlerini, sermayenin çevrimi ve kent içindeki kapitalist dinamikler üzerinden analiz eden Sermaye Çevrimi Kuramı’nı geliştirmiştir.
Soru 11
“Polis’i ilgilendiren işler” anlamına gelir. Bunun modern karşılığı “devleti ilgilendiren işler”dir.
Yukarıda tanımı yapılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
BDoğru cevap
Açıklama
“Polis’i ilgilendiren işler”, antik Yunan’da kamu işleri veya kamu yararı ile ilgili işler anlamına gelir. Modern dönemde bu, siyaset veya politika olarak ifade edilir.
Soru 12
Tarımda makineleşme sonucu kara sabanın yerine traktörün kullanılması göç olgusunu ortaya çıkarmış, geleneksel aile yapısı parçalanıp çekirdek aile yapısı ortaya çıkmıştır.
Yukarıdaki cümlede toplumsal değişmeye yol açan hangi faktöre vurgu yapılmıştır?
ADoğru cevap
Açıklama
Tarımda makineleşme, teknolojik bir faktördür ve göç gibi toplumsal değişimleri tetikleyebilir. Bu durum, geleneksel yapıların dönüşümüne neden olur.
Soru 13
Oligarşinin Tunç Yasası, aşağıdaki isimlerden hangisine aittir?
CDoğru cevap
Açıklama
Robert Michels tarafından geliştirilen “Oligarşinin Tunç Yasası”, özellikle siyasi partiler ve diğer büyük örgütlerin nasıl kaçınılmaz olarak oligarşik yapılar haline geldiğini açıklar.
Soru 14
Türkiye’de McDonalds, Starbucks vb. işletmelerin yaygınlaşması durumunu aşağıdaki kavramlardan hangisi açıklar?
DDoğru cevap
Açıklama
Küreselleşme, dünya genelinde kültürel, ekonomik ve sosyal etkileşimleri artırır. Bu süreç, global markaların yerel pazarlarda yayılmasını da kapsar.
Soru 15
Geliştirdiği insan-sermaye göç kuramı, göçü gelecekten beklenen fayda umudu ve belli bir bedeli olan bir yatırım olarak düşünmek üzerine kuruludur.
Yukarıdaki paragrafta göç konusundaki kuramına ve düşüncelerine kısaca değinilen sosyal bilimci aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Larry A. Sjaastad, insan-sermaye göç teorisini geliştirmiştir. Bu teori, göç kararlarını ekonomik bir yatırım olarak değerlendirir, burada göçmenler gelecekteki olası faydaları ve maliyetleri hesaba katarlar.
Soru 16
Yaşamdan geri çekilme teorisinin temel varsayımı aşağıdakilerden hangisidir?
DDoğru cevap
Açıklama
Yaşamdan geri çekilme teorisi, yaşlı bireylerin toplumsal yaşamdan çekilmeye başladıkları ve bu sürecin doğal bir parçası olarak görüldüğü fikrini öne sürer.
Soru 17
Hem erkekler hem de kadınlar yemek yapmayı ve dikiş dikmeyi öğrenme kapasitesine sahiptir; fakat pek çok toplumda bu işler kadınlar tarafından yapılması gereken işler olarak tanımlanır.
Yukarıdaki paragrafta ifade edilen durum aşağıdaki kavramlardan hangisi ile açıklanmaktadır?
DDoğru cevap
Açıklama
Toplumsal cinsiyet rolleri, toplum tarafından cinsiyete dayalı olarak atanmış rollerdir. Bu roller, belirli cinsiyetlerden beklenen davranışları ve görevleri tanımlar ve sıklıkla kadınların ve erkeklerin hangi işleri yapması gerektiği konusunda toplumsal beklentileri içerir.
Soru 18
Yaşlı olma hâli sosyal anlamda evrensel bir değer ifade etmekten ziyade inşa edilmiş bir durumu belirtir. Bunun anlamı, farklı kültürlerde yaşlılığa farklı anlamların yüklendiğidir. Yaşlanma konusundaki bu teorik bakış açısı, yaşlı ve onun etrafında şekillenen sosyal ortam arasındaki ilişkiyi değerlendirir. Yaşlı insan davranışları, ait oldukları sosyal grubun normları tarafından tanımlanır. Burada yapılan, yaşlanmayı anlayabilme adına yaşlılıkla birlikte ortaya çıkan deneyimlerin ne anlama geldiğini yorumlamaktadır.
Yukarıdaki paragrafta yaşlılık olgusuna bakış açısı tasvir edilen teori aşağıdakilerden hangisidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Sembolik etkileşimci yaklaşım, yaşlılık ve yaşlanma süreçlerini, bireylerin sosyal etkileşimleri ve bu etkileşimlerde kullanılan semboller üzerinden analiz eder. Bu yaklaşım, yaşlılığın sadece biyolojik bir gerçeklik olmadığını, aynı zamanda sosyal olarak inşa edilmiş bir olgu olduğunu vurgular.
Soru 19
Genetik mirasın suç eğilimleri üzerinde etkili olduğunu düşünen kriminolog aşağıdakilerden hangisidir?
EDoğru cevap
Açıklama
Cesare Lombroso, suçluluğun biyolojik ve genetik faktörlerle açıklanabileceğine inanan ve bu yönde teoriler geliştiren bir kriminologdur. Lombroso, suçluların doğuştan gelen fiziksel özelliklerle tanınabileceğini öne sürmüştür.
Soru 20
Anthony Giddens, Manuel Castells, Jan Aart Scholte gibi düşünürler için küreselleşme; toplumları, ekonomileri ve kurumları sarsan temel bir dönüştürücü güçtür. Bununla birlikte onlar için bu değişimin yönü, küreselleşmeyi çelişik bir süreç olarak görmeleri nedeniyle ….
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
CDoğru cevap
Açıklama
Küreselleşme, çeşitli kültürel, ekonomik ve siyasi süreçlerin birleşimiyle oluşan karmaşık bir fenomendir. Bu düşünürler için küreselleşmenin sonuçları belirsizdir çünkü farklı bağlamlarda ve koşullarda farklı sonuçlar doğurabilir.